Available courses

The Educational Support Material includes the development of an applicable toolbox for children refugees and potentially trainee-refugees as well as the teacher-trainers who will be called to instruct the refugees. Its content concerns material and workshops of each implementation to children, adolescents and adults, which will be carried out by teacher-trainers, as well as stakeholders of a non-formal education.

Γλωσσικό Υποστηρικτικό Υλικό Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας.pdfΓλωσσικό Υποστηρικτικό Υλικό Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας.pdf


Managing the refugee and migrant flows through the development of educational and vocational frames for children and adults

XENIOS ZEUS (eXpanding Educational traiNing activIties fOr refugeeS in Zones of apprEndship Utilising educational Structures


The present project aims to revise the ways and modes that specific stakeholders such as the Faculty of Education of the Aristotle University of Thessaloniki, Greece as well as the School of Modern Greek of the same University and the Cartographic Heritage Archives, in collaboration with the Municipalities of Peonia (Idomeni) and Delta (Diavata) pedagogically cope with the refugee flow in the area.

Bringing together the interested parts with the experts in refugee issues, we aim to design, create and distribute knowledge material, a toolbox with activities and instructions as well as a series of training programs implicating adult refugees and their children. Our scope is to develop linguistic literacy, IT-based and vocational literacy as well as to inform them in human rights subjects.


This project is in the context of Erasmus+ KA2 Cooperation for innovation and Exchange of good practices. Our aim is to produce material and implement it on children and adult refugees in the specific hotspots of Peonia and Delta Municipalities of Central Makedonia.

To this end, the Regional Directorate of Primary and Secondary Education cooperates with the above municipalities and experts in refugee issues as well in Greek as a second language emanating from the Faculty of Education of the Aristotle University of Thessaloniki, Greece and the English Department of the same University.

Those groups work together in a national and European level, in order to develop and implement the educational material while co-organizing a series of parallel activities.

We also draw upon the data from the Cartographic Heritage Archives aiming in the effective use of maps and the conception as well as familiarization of the refugees with the geography of their residence and its cultural specificities.

This project targets in raising awareness, enabling action and promotion through two key activities:

1. The development of an applicable toolbox for children refugees and potentially trainee-refugees as well as the teacher-trainers who will be called to instruct the refugees. Its content concerns material and workshops of each implementation to children, adolescents and adults, which will be carried out by teacher-trainers, as well as stakeholders of a non-formal education.

2. The organization and the implementation of seminars of the project in European countries, is addressed to teachers, researchers and stakeholders, who take action on the subject of the educational use of refugee/migrant flows, in order to exchange good practices of the present subject and possible cooperation in future use of the toolbox by its prospect users.

3. The design and implementation of a rubrique for the evaluation of the whole program aiming at its reconstruction, based on needs and results as well as keeping its adjustment to the constantly changing needs of the refugees.


1.       Create an optimistic climate among children and adult refugees as well as support them psychologically.

2.       Promote activities so as two comprehend the space (place of origin-voyage-countries of destination) using material of the cartographic heritage archives with maps and activities of pedagogical nature.

3.       Provide basic competences of literacy to the refugees in a way that relations of trust will shape among the local people as well as organized for their smooth transition abroad (Learn a second language, develop IT- based competences).

Teaching Greek or English as a second language aims in the gradual development linguistic/communicational competences and students' familiarization with multilingualism and pluriculturalism.

4.       Develop competences which aim at the professional training and development in technical subjects of everyday necessity and utility, such as wiring, plumbing, carpentry, etc.

5.       Implement the activities in a space adjusted, either in camps to provide targeted educational activity or in another place indicated by the respective municipality.

6.       Raise awareness of the local communities (adults and children) on the refugees’ phenomenon under the actual form of its present situation.



It is possible to follow up through a process and visualization of the results, so as for them to be used to perceive space, expectation and specialties that each group of refugees partakes. In addition the exported material could be used creatively and effectively through the involvement of the local communities in this task.


Το παρόν σχέδιο φιλοδοξεί να επιφέρει αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο φορείς, όπως η Περιφερειακή Διεύθυνση Εκπαίδευσης Κεντρικής Μακεδονίας, το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης- Παιδαγωγικό Τμήμα και Σχολείο της Νέας Ελληνικής, το Αρχείο Χαρτογραφικής Κληρονομιάς των Γενικών Αρχείων του Κράτους και οι δήμοι Παιονίας και Δέλτα, διαχειρίζονται εκπαιδευτικά τις μεταναστευτικές/προσφυγικές ροές.

Φέρνοντας σε επαφή τα ενδιαφερόμενα μέρη με τους ειδικούς σε θέματα προσφύγων, στοχεύουμε να σχεδιάσουμε, υλοποιήσουμε και διαδώσουμε υλικό και  εργαλειοθήκη δραστηριοτήτων και οδηγιών, αναφορικά με την εμπλοκή των ενηλίκων μεταναστών/προσφύγων και των παιδιών τους με σκοπό τη δημιουργική απασχόληση των παιδιών και των εφήβων, την ενίσχυση της δυνατότητας επικοινωνίας μέσω της εκμάθησης της ελληνικής και στοιχείων αγγλικής γλώσσας, την ανάπτυξη δεξιοτήτων ψηφιακής επικοινωνίας και την ενημέρωσή τους στον τομέα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, την ανάπτυξη του γλωσσικού  γραμματισμού, και την ενίσχυση του πληροφορικού και ψηφιακού εγγραμματισμού.



Το έργο υποβλήθηκε επιτυχώς στο πλαίσιο του Erasmus+, ΚΑ2, Συνεργασία για την καινοτομία και την ανταλλαγή καλών πρακτικών με καταληκτική ημερομηνία τις 31-03-2016. Ο στόχος είναι η παραγωγή υλικού και η εφαρμογή του στα παιδιά και τους ενήλικες πρόσφυγες-μετανάστες στα hotspots των Δήμων Παιονίας και Δέλτα. Για αυτόν τον λόγο, η Περιφερειακή Διεύθυνση συνεργάζεται με τους εν λόγω Δήμους, καθώς και με ειδικούς σε θέματα μεταναστών- προσφύγων, αλλά και της ελληνικής ως ξένης γλώσσας από το Παιδαγωγικό Τμήμα  και το Τμήμα Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Οι ομάδες –οργανισμοί θα συνεργαστούν σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο,  με σκοπό την ανάπτυξη και εφαρμογή του υλικού, καθώς και τη συνδιοργάνωση δραστηριοτήτων. Εκπαιδευτικό υλικό θα αντλήσουμε και από το Αρχείο Χαρτογραφικής Κληρονομιάς των Γενικών Αρχείων του Κράτους, στοχεύοντας στη χρήση των χαρτών στην αντίληψη και εξοικείωση με τη γεωγραφία του τόπου παραμονής ή διαμονής και των πολιτισμικών του ιδιαιτεροτήτων.

Το έργο στοχεύει στην ευαισθητοποίηση, τη δράση και την προώθηση μέσα από δύο δραστηριότητες- κλειδιά:

1.       Την ανάπτυξη μιας εφαρμόσιμης εργαλειοθήκης για τα παιδιά μεταναστών/προσφύγων και τους ενήλικες μετανάστες-πρόσφυγες- εν δυνάμει εκπαιδευόμενους-, καθώς και τους εκπαιδευτικούς-εκπαιδευτές που θα κληθούν να καταρτίσουν τους μετανάστες/πρόσφυγες. Το περιεχόμενό της θα αφορά υλικό και δραστηριότητες σε εργαστήρια εφαρμογής του για παιδιά, έφηβους και ενήλικες, τα οποία θα υλοποιήσουν εκπαιδευτικοί –εκπαιδευτές καθώς και φορείς άτυπης εκπαίδευσης (βλ. Αρχείο Χαρτογραφικής Κληρονομιάς και το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο).

2.       Την οργάνωση και εφαρμογή μιας σειράς σεμιναρίων της Περιφερειακής Διεύθυνσης Εκπαίδευσης σε ευρωπαϊκές χώρες, τα οποία θα απευθύνονται σε εκπαιδευτικούς, ερευνητές,  καθώς και φορείς που δραστηριοποιούνται στο θέμα της εκπαιδευτικής αξιοποίησης των προσφυγικών/μεταναστευτικών ροών, με σκοπό να υπάρξει ανταλλαγή καλών πρακτικών στο παρόν θέμα και ενδεχόμενη συνεργασία τους  σε μελλοντική χρήση  της εργαλειοθήκης από τους μελλοντικούς της χρήστες.

3.       Τον σχεδιασμό και την εφαρμογή μιας ρουμπρίκας αξιολόγησης του όλου προγράμματος με στόχο την αναδιάρθρωσή του βάσει αναγκών και αποτελεσμάτων, καθώς και της συνεχούς προσαρμογής του στις διαρκώς μεταβαλλόμενες ανάγκες του ρεύματος των μεταναστών/προσφύγων.


Οι στόχοι του παρόντος σχεδίου είναι οι εξής:

1.       Δημιουργία θετικού κλίματος στους μετανάστες/πρόσφυγες  και τα παιδιά (τους) και ψυχοκοινωνική στήριξή τους.

2.       Προώθηση δράσεων για να κατανοήσουν οι μετανάστες/πρόσφυγες τον χώρο (χώρος προέλευσης- ταξίδι- χώρα/ες προορισμού)- Χρήση υλικού του Αρχείου Χαρτογραφικής Κληρονομιάς με χάρτες και δραστηριότητες παιδαγωγικού χαρακτήρα.

3.       Παροχή βασικών δεξιοτήτων γραμματισμού στους μετανάστες/πρόσφυγες, ώστε να δημιουργηθούν σχέσεις εμπιστοσύνης με τους ντόπιους και να μπορούν να ανταποκρίνονται στις καθημερινές τους ανάγκες κατά τη διάρκεια της διαμονής τους στην Ελλάδα, αλλά και την προετοιμασία τους για τη μετάβασή τους στο εξωτερικό (εκμάθηση μιας ξένης γλώσσας, ανάπτυξη δεξιοτήτων ψηφιακού αλφαβητισμού). Η διδασκαλία της δεύτερης ξένης γλώσσας –ελληνικής, αλλά ή/και της αγγλικής  αποσκοπεί στη σταδιακή ανάπτυξη γλωσσικών/επικοινωνιακών δεξιοτήτων και στην εξοικείωση των μαθητών με την πολυγλωσσία και την πολυπολιτισμικότητα.

4.       Ανάπτυξη δεξιοτήτων με στόχο την κατάρτιση τους

5.       Σχεδιασμός και Εφαρμογή ενός υλικού προσαρμοσμένου στις ανάγκες των ανηλίκων προσφύγων/μεταναστών (από το Παιδαγωγικό Τμήμα του Α.Π.Θ.) και των ενηλίκων προσφύγων/μεταναστών (από το Τμήμα Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας του Α.Π.Θ.).

6.       Υλοποίηση των δράσεων σε χώρο προσαρμοσμένο, είτε σε καταυλισμούς για στοχευμένη εκπαιδευτική δράση, είτε σε κάποιον άλλο χώρο που θα μας υποδείξει ο αντίστοιχος δήμος.

7.       Ευαισθητοποίηση των τοπικών κοινωνιών (ενηλίκων και παιδιών) στο φαινόμενο της μετανάστευσης με την μορφή που παίρνει το τελευταίο διάστημα.


Είναι δυνατόν να ακολουθήσει επεξεργασία και οπτικοποίηση των αποτελεσμάτων, ώστε αυτά να χρησιμοποιηθούν στην κατανόηση της αντίληψης του χώρου, των προσδοκιών και των ιδιαιτεροτήτων που έχουν οι διάφορες ομάδες μεταναστών και προσφύγων. Επίσης, το εξαγόμενο υλικό θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί δημιουργικά στον διάλογο με την τοπική κοινωνία.